Welke kleur licht is het beste om te lezen en te studeren?

Welke kleur licht is het beste om te lezen en te studeren?

Leestijd: 7–9 minuten=

Een eenvoudige gids voor prettiger lezen, studeren en minder blauw licht in de avond

Als je veel leest, studeert of lange tijd achter een computer zit, is goede verlichting belangrijk. De juiste lichtkleur kan helpen om je ogen minder snel te vermoeien en je concentratie beter vast te houden.

Veel mensen krijgen na een lange dag last van vermoeide ogen, hoofdpijn of een zwaar gevoel rond de ogen. Dat komt niet altijd alleen door het scherm zelf, maar vaak ook door de combinatie van te fel licht, verkeerde lichtkleur, reflectie, slechte houding en te weinig pauzes.

In dit artikel leggen we eenvoudig uit welke kleur licht het meest geschikt is voor lezen en studeren overdag en in de avond.


Wat is de beste kleur licht om overdag te lezen en te studeren?

Overdag is natuurlijk daglicht meestal de beste keuze om te lezen en te studeren. Daglicht helpt je lichaam wakker en alert te blijven. Het ondersteunt je natuurlijke dagritme en kan je concentratie verbeteren, vooral bij taken waarbij je langere tijd gefocust moet blijven.

Blauw licht is overdag dus niet per definitie slecht. Natuurlijk blauw licht uit daglicht speelt juist een belangrijke rol in je biologische ritme. Het helpt je lichaam begrijpen dat het dag is en dat je actief mag zijn.

Gebruik je overdag een laptop, tablet, smartphone of e-reader? Dan is het wel verstandig om op je schermgebruik te letten. Schermen geven kunstmatig licht af en kunnen, vooral bij langdurig gebruik, bijdragen aan vermoeide ogen of hoofdpijn.

Een paar simpele tips:

  • Werk bij voorkeur in een ruimte met voldoende daglicht.

  • Zet je scherm niet veel feller dan de omgeving.

  • Vermijd harde reflecties op je scherm.

  • Neem regelmatig korte pauzes.

  • Gebruik eventueel een blauwlichtfilter of een bril met blauwlichtfilter als je gevoelig bent voor fel schermlicht.


Helpen gamingbrillen tegen hoofdpijn?

Gamingbrillen of blauwlichtbrillen kunnen voor sommige mensen helpen om schermlicht prettiger te maken. Vooral als je gevoelig bent voor fel licht, snel last krijgt van vermoeide ogen of vaak lang achter een scherm zit, kan zo’n bril meer rust geven.

Ze zijn geen oplossing voor alle soorten hoofdpijn. Hoofdpijn kan veel oorzaken hebben, zoals spanning, stress, droge ogen, te weinig slaap, een verkeerde brilsterkte of te lang zonder pauze naar een scherm kijken.

Een gamingbril kan vooral helpen bij:

  • gevoeligheid voor fel licht;

  • langdurig gamen of werken achter een scherm;

  • vermoeide ogen door schermgebruik;

  • hinderlijke schittering of contrast;

  • lezen of studeren in fel kunstlicht.

Heb je vaak of hevig hoofdpijn, dan is het verstandig om ook je ogen te laten controleren.


Wat is de beste kleur licht om ’s avonds te lezen en te studeren?

In de avond is het beter om fel wit of koel blauwachtig licht te vermijden. Dit soort licht kan je lichaam het signaal geven dat het nog dag is. Daardoor kan het lastiger worden om rustig te worden en in slaap te vallen.

Voor lezen en studeren in de avond zijn warm amberkleurig licht en rood licht betere keuzes. Deze lichtkleuren zijn zachter voor je ogen en passen beter bij het natuurlijke avondritme van je lichaam.

Lees je een gedrukt boek? Dan is een warm amberkleurig of rood leeslampje vaak voldoende.

Lees je op een laptop, tablet, smartphone of e-reader? Dan is het slim om extra maatregelen te nemen, zoals:

  • schermhelderheid verlagen;

  • nachtmodus inschakelen;

  • blauwlichtfilter gebruiken;

  • fel omgevingslicht vermijden;

  • eventueel een blauwlichtbril gebruiken.

Onderzoek laat zien dat lezen op een lichtgevend scherm vlak voor het slapengaan invloed kan hebben op hoe slaperig je je voelt en hoe snel je in slaap valt. Daarom is het beter om in de avond voor zachter, warmer licht te kiezen.


Amber licht of rood licht: wat is beter?

Amberkleurig licht en rood licht zijn allebei goede opties voor de avond, maar ze voelen verschillend aan.

Amberkleurig licht is warm, zacht en praktisch. Het geeft meestal genoeg zicht om comfortabel te lezen, zonder dat het zo fel aanvoelt als wit licht. Dit is voor de meeste mensen de beste keuze voor dagelijks gebruik.

Rood licht is nog rustiger en bevat geen blauw of wit licht. Het is daardoor zeer geschikt voor laat op de avond, lezen in bed of momenten waarop je je slaapritme zo min mogelijk wilt verstoren. Rood licht kan wel iets minder helder aanvoelen dan amber licht, vooral als je gewend bent aan normaal wit licht.

Kort gezegd:

  • Overdag: natuurlijk daglicht.

  • Avond: warm amberkleurig licht.

  • Laat op de avond of in bed: rood licht.

  • Vermijden in de avond: fel wit licht, koel LED-licht en blauwachtig schermlicht.


Beste verlichting voor een studeerkamer

Voor een studeerkamer is het belangrijk om een goede balans te hebben tussen algemeen licht en gericht leeslicht.

Overdag is daglicht ideaal. Zet je bureau bij voorkeur dicht bij een raam, maar voorkom directe reflectie op je scherm.

In de avond werkt een combinatie van zacht omgevingslicht en een gerichte leeslamp het beste. Zo voorkom je dat het contrast tussen je boek, scherm en de rest van de kamer te groot wordt.

Een goede studeerlamp of leeslamp heeft bij voorkeur:

  • warm licht in plaats van koel wit licht;

  • geen harde schittering;

  • verstelbare helderheid;

  • een flexibele hals of verstelbare richting;

  • flikkervrij licht;

  • een comfortabele lichtkleur voor de avond.

Een rood leeslampje is vooral handig wanneer je ’s avonds of in bed wilt lezen zonder fel licht te gebruiken. Het geeft gericht licht op je boek, zonder de hele kamer te verlichten.


Beste licht voor lezen in bed

Voor lezen in bed is zacht, warm en gericht licht het prettigst. Een lamp met een clip en flexibele hals is handig, omdat je het licht precies op je boek kunt richten.

Rood licht is hiervoor een goede optie, vooral als je na het lezen snel wilt slapen. Het voelt rustiger aan dan wit licht en voorkomt dat je slaapkamer te fel verlicht wordt.

Let bij een leeslamp voor in bed op deze punten:

  • zacht rood of warm amberkleurig licht;

  • geen blauw of fel wit licht;

  • flikkervrij;

  • dimbaar;

  • lichtgewicht;

  • verstelbaar;

  • geschikt om aan een boek, bedrand of nachtkastje te bevestigen.

Zo kun je comfortabel lezen zonder je partner te storen en zonder fel licht in de kamer.


Conclusie

De beste kleur licht hangt af van het moment van de dag.

Overdag is natuurlijk daglicht het beste voor lezen en studeren. Het helpt je wakker, alert en geconcentreerd te blijven.

In de avond is warm amberkleurig licht of rood licht een betere keuze. Deze lichtkleuren voelen zachter aan en passen beter bij een rustig avondritme.

Gebruik je veel schermen? Dan kunnen een lagere schermhelderheid, nachtmodus, regelmatige pauzes en eventueel een blauwlichtbril helpen om je ogen minder te belasten.

Voor lezen in bed is een rood leeslampje een praktische keuze: zacht voor je ogen, gericht op je boek en prettig voor de avond.

Bronnen

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4383146/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25535358/